سهام عدالت چیست؟ سهام عدالت سبدی از سهام شرکت‌های دولتی است که بر پایهٔ مادهٔ ۳۴ قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی به مشمولان واگذار شد. طبق سامانهٔ رسمی سهام عدالت که سپرده‌گذاری مرکزی راه‌اندازی کرده است (دیده‌شده در ۳ آبان ۱۴۰۵)، این سبد ۴۹ شرکت دارد (۳۶ بورسی و ۱۳ غیربورسی) و بیش از ۴۹ میلیون نفر مشمول آن‌اند. در ۱۳۹۹ «آزادسازی» انجام شد و هر مشمول در یکی از دو مسیر قرار گرفت: روش مستقیم، یعنی سهام شرکت‌های بورسی سبد به نام خود فرد، یا روش غیرمستقیم، یعنی سهامداری در شرکت سرمایه‌گذاری استانی. فروش سهام هم به روش و به تصمیم‌های شورای عالی بورس بستگی دارد: سپرده‌گذاری مرکزی در ۱۳ مهر ۱۴۰۴، که جدیدترین پاسخ رسمی دربارهٔ فروش در منابع بررسی‌شده است، نوشت «در حال حاضر امکان فروش سهام عدالت وجود ندارد».
تاریخ بررسی: ۳ آبان ۱۴۰۵. مقررات سهام عدالت بارها اصلاح شده است. در این صفحه فقط متن‌هایی نقل شده که در پایگاه قوانین و مقررات بازار سرمایه، پایگاه مرکز پژوهش‌های مجلس، سامانهٔ سهام عدالت، سایت سازمان خصوصی‌سازی یا اطلاعیه‌های سپرده‌گذاری مرکزی دیده‌ایم؛ پاسخ‌های بی‌تاریخ سامانهٔ سهام عدالت را با همین برچسب آورده‌ایم. پیش از هر اقدام، متن روز را همان‌جا ببینید.
سهام عدالت چیست و مبنای قانونی آن کدام است؟
مادهٔ ۳۴ «قانون اصلاح موادی از قانون برنامهٔ چهارم توسعهٔ اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی» (که به‌اختصار «قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴» خوانده می‌شود) به دولت اجازه داد تا ۴۰ درصد از ارزش سهام بنگاه‌های قابل واگذاری در هر بازار را به اتباع ایرانی مقیم داخل کشور واگذار کند. مجلس این قانون را در جلسهٔ علنی ۸ بهمن ۱۳۸۶ تصویب کرد و مجمع تشخیص مصلحت نظام در ۲۵ خرداد ۱۳۸۷ آن را موافق مصلحت نظام دانست؛ پایگاه مرکز پژوهش‌های مجلس همین تاریخ دوم را «تاریخ تصویب» نشان می‌دهد. در متن‌های رسمی دیگر هر دو تاریخ دیده می‌شود («مصوب ۱۳۸۶/۱۱/۰۸» در قاعدهٔ ۵۱۰۹۷ و «مصوب ۲۵ خردادماه ۱۳۸۷» در قاعدهٔ ۳۰۵۵۶ پایگاه مقررات). شرط‌های مادهٔ ۳۴ چنین بود:
- دو دهک پایین درآمدی، با اولویت روستانشینان و عشایر: ۵۰ درصد تخفیف در قیمت سهام و تقسیط ده‌ساله؛
- چهار دهک بعدی: تقسیط تا ده سال.
مواد ۳۵ و ۳۶ ساختار اجرای طرح را تعیین کردند: مشمولان در «شرکت‌های تعاونی شهرستانی» سازمان می‌یابند، از ترکیب آن‌ها «شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی» به‌صورت سهامی تشکیل می‌شود و سازمان خصوصی‌سازی سهام را مستقیماً میان شرکت‌های استانی تقسیم می‌کند، متناسب با شمار اعضای تعاونی‌های هر استان. اصطلاح‌های اصلی در جدول آمده‌اند.
| اصطلاح | معنی طبق متن رسمی |
|---|---|
| دارندگان سهام عدالت | کسانی که طبق مادهٔ ۳۴ قانون مشمول دریافت سهام عدالت شده‌اند؛ آیین‌نامهٔ ۱۳۹۹ افراد زنده و وراث تعیین‌تکلیف‌شدهٔ متوفیان را دارنده می‌شمارد |
| شرکت تعاونی شهرستانی | شرکتی که مشمولان هر شهرستان عضو آن‌اند |
| شرکت سرمایه‌گذاری استانی | شرکتی که به استناد مادهٔ ۳۵ قانون تشکیل شده و سهامداران آن مشمولان هر استان‌اند |
| شرکت سرمایه‌پذیر | شرکت‌های موضوع مادهٔ ۳۴ قانون که بخشی از سهامشان در این طرح واگذار شده است |
| کانون | تشکل خودانتظام شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی (کانون شرکت‌های سرمایه‌گذاری سهام عدالت) |
چه کسانی مشمول‌اند؟ آیین‌نامهٔ اجرایی توزیع سهام عدالت (۲۷ بهمن ۱۳۸۷) مشمولان را از شش دهک درآمدی می‌داند و شورای عالی اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ در ۱۵ آبان ۱۳۹۵ ثبت‌نام‌شدگان تا پایان ۱۳۹۴ را مشمول نهایی شمرد. سامانهٔ رسمی از روستاییان و عشایر، زنان سرپرست خانوار، کارگران فصلی ساختمان و کارمندان نام می‌برد.
تاریخچهٔ سهام عدالت: از ۱۳۸۴ تا ۱۴۰۵
این خط زمانی فقط بر پایهٔ متن‌های رسمی تنظیم شده است. تاریخ‌ها تاریخ تصویب یا جلسه‌اند، نه لزوماً تاریخ اجرا.
| تاریخ | سند و مفاد |
|---|---|
| ۱۱ آبان ۱۳۸۴ | هیئت وزیران «آیین‌نامهٔ اجرایی افزایش ثروت خانوارهای ایرانی از طریق گسترش سهم بخش تعاون بر اساس توزیع سهام عدالت» را به استناد مادهٔ ۹ قانون برنامهٔ چهارم تصویب کرد؛ تقسیط تا ۲۰ سال |
| ۹ بهمن ۱۳۸۴ | بازنگری آیین‌نامه: شرکت کارگزاری سهام عدالت «شرکت واسط» شد و ستاد مرکزی موظف شد تا پایان ۱۳۸۴ توزیع را در چهار استان اجرا کند |
| ۲۱ آبان ۱۳۸۵ | بازنگری بعدی: مشمولان دو دهک پایین، شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی (سهامی خاص)، تقسیط حداکثر ده‌ساله با ۵۰ درصد تخفیف |
| ۸ بهمن ۱۳۸۶ | تصویب قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ در مجلس؛ فصل ششم آن («توزیع سهام عدالت»، مواد ۳۴ تا ۳۸) مبنای قانونی طرح است |
| ۲۵ خرداد ۱۳۸۷ | تأیید قانون از سوی مجمع تشخیص مصلحت نظام (تاریخ تصویب در پایگاه مرکز پژوهش‌های مجلس) |
| ۲۷ بهمن ۱۳۸۷ | آیین‌نامهٔ اجرایی توزیع سهام عدالت: مشمولان شش دهک؛ سهام در وثیقهٔ سازمان خصوصی‌سازی است و متناسب با تخفیف‌ها و اقساط پرداخت‌شده از وثیقه خارج می‌شود |
| ۹ اردیبهشت ۱۳۹۹ | «ابلاغیهٔ مقام معظم رهبری» دربارهٔ آزادسازی سهام عدالت؛ مبنای آیین‌نامهٔ شورای عالی بورس |
| ۴ مرداد ۱۳۹۹ | تصویب آیین‌نامهٔ اجرایی آزادسازی سهام عدالت در آخرین جلسه از هفت جلسه؛ اصلاح بعدی: ۱۳ بهمن ۱۴۰۰ و ۴ مرداد ۱۴۰۱ |
| ۱۶ اسفند ۱۴۰۱ | شورای عالی اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴: نحوهٔ واگذاری «سهام عدالت جدید» (قانون بودجهٔ ۱۴۰۱) به افراد فاقد سهام عدالت تحت پوشش کمیته امداد، بهزیستی و ایثارگران سه دهک اول، تا سقف ۱۰۰ میلیون ریال |
| ۱۶ خرداد ۱۴۰۲ | شورای عالی بورس با تشکیل «کمیتهٔ عالی نظارت بر سهام عدالت» موافقت کرد؛ دستورالعمل اجرایی آن ۳۱ شهریور ۱۴۰۴ تصویب شد |
پیش از آزادسازی، فروش چه شرایطی داشت؟ طبق مادهٔ ۳ آیین‌نامهٔ ۱۳۸۷ سهام واگذارشده در وثیقهٔ سازمان خصوصی‌سازی بود و به تناسب تخفیف‌ها و اقساط پرداخت‌شده از وثیقه خارج می‌شد. مادهٔ ۳۷ قانون هم فروش سهام واگذارشده به شرکت‌های استانی را، پیش از ورود آن‌ها به بورس، به میزان اقساط پرداخت‌شده یا تخفیف‌های اعمال‌شده و در بازارهای خارج از بورس مجاز کرده بود.
آزادسازی سهام عدالت یعنی چه؟
در متن آیین‌نامه، آزادسازی یعنی اجرای «ابلاغیهٔ مقام معظم رهبری» به تاریخ ۹ اردیبهشت ۱۳۹۹. شورای عالی بورس در هفت جلسه، از ۱۵ اردیبهشت تا ۴ مرداد ۱۳۹۹، آیین‌نامهٔ اجرایی آزادسازی سهام عدالت را تصویب کرد (متن معتبر کنونی با اصلاح‌های ۱۳ بهمن ۱۴۰۰ و ۴ مرداد ۱۴۰۱؛ مواد ۴ تا ۱۰ از همین نسخه‌اند). مراحل اصلی به ترتیب متن:
- پیش‌فرض: همهٔ دارندگان سهامدار شرکت‌های سرمایه‌گذاری استانی‌اند (مادهٔ ۵).
- انتخاب روش مستقیم: کسانی که می‌خواستند سهامدار مستقیم شرکت‌های سرمایه‌پذیر شوند، تا ۵۱ روز پس از ابلاغیه، یعنی تا ۲۹ خرداد ۱۳۹۹، در سامانهٔ سهام عدالت درخواست ثبت می‌کردند.
- انتقال سهام: سپرده‌گذاری مرکزی حداکثر ظرف ۱۴ روز پس از تکمیل فرم، سهام شرکت‌های بورسی را از مالکیت شرکت‌های استانی به مالکیت دارنده منتقل و گواهی الکترونیکی سهام صادر می‌کرد.
- باقی‌مانده: شرکت‌های استانی حداکثر یک ماه پس از پایان مهلت مادهٔ ۵، با افزایش سرمایه به قیمت پایانی ۱ تیر ۱۳۹۹، سهام باقی‌مانده را به نام دارندگان همان استان که روش مستقیم را نخواسته بودند ثبت می‌کردند (مادهٔ ۶).
- شرکت‌های غیربورسی: برای مدیریت آن‌ها یک شرکت هلدینگ سهامی عام تشکیل می‌شود و معاملهٔ سهام آن تا پیش از پذیرش در بورس «فاقد اعتبار» است (مادهٔ ۴).
سپرده‌گذاری مرکزی در اطلاعیهٔ اولین سالگرد (۱۰ خرداد ۱۴۰۰) ۱۰ خرداد ۱۳۹۹ را «روز آزادسازی» نامید و نوشت حدود ۱۹ میلیون نفر مدیریت مستقیم سهام خود را برگزیده‌اند و حدود ۳۰ میلیون نفر در روش غیرمستقیم مانده‌اند.
روش مستقیم و غیرمستقیم سهام عدالت چه فرقی دارند؟
سهام عدالت مستقیم یعنی چه؟
در روش مستقیم، طبق پاسخ ۱۹ پرسش‌های متداول سامانهٔ سهام عدالت، مالکیت و مدیریت سهام بدون واسطه به خود فرد منتقل می‌شود و سهام شرکت‌های بورسی سبد به نام او ثبت می‌شود؛ نگهداری یا فروش آن‌ها با خود سهامدار است (برای شرکت‌های غیربورسی سبد، سهام شرکت سرمایه‌گذاری استانی به او می‌رسد). مهلت درخواست این روش طبق آیین‌نامهٔ ۱۳۹۹ تا ۲۹ خرداد ۱۳۹۹ بود.
سهام عدالت غیرمستقیم یعنی چه؟
در روش غیرمستقیم، مالکیت و مدیریت سهام از راه شرکت سرمایه‌گذاری استانی همان استان ساماندهی می‌شود: فرد سهامدار آن شرکت است، نه سهامدار مستقیم شرکت‌های سبد، و سود یا زیان احتمالی او به عملکرد همان شرکت بستگی دارد. طبق همان پاسخ، چنین فردی نمی‌تواند سهم‌های موجود در بسته را مستقیم و موردی بفروشد.
تفاوت‌ها در یک نگاه
پاسخ ۱۹ تاریخ ندارد (دیده‌شده در ۳ آبان ۱۴۰۵)؛ برای همین هر جا ممکن بوده ردیف را با مادهٔ آیین‌نامهٔ ۱۳۹۹ هم سنجیده‌ایم.
| موضوع | مستقیم و غیرمستقیم |
|---|---|
| حق رأی | مستقیم: حضور و رأی در مجامع شرکت‌های سرمایه‌پذیر؛ شورای عالی بورس در ۱۵ تیر ۱۴۰۰ پیشنهاد واگذاری این حق به دستگاه‌های اجرایی را تصویب نکرد. غیرمستقیم: رأی در مجامع شرکت استانی؛ حق رأی شرکت استانی در شرکت‌های سرمایه‌پذیر از زمان ابلاغ آیین‌نامه (مرداد ۱۳۹۹) پنج سال به کانون منتقل شد و این مدت حدود مرداد ۱۴۰۴ تمام شده است؛ مادهٔ ۱۰ برای پس از آن شرط‌های ویژه‌ای گذاشته و دربارهٔ وضع بعدی سندی ندیده‌ایم |
| معامله طبق آیین‌نامه | مستقیم: تدریجی طبق مصوبهٔ شورا و برنامهٔ زمان‌بندی در یک سال، سپس بدون محدودیت (مادهٔ ۵). غیرمستقیم: فقط سهام شرکت استانی و فقط در بورس یا فرابورس، پس از آنکه سهام آن شرکت قابل معامله شود؛ سپس با همان الگوی یک‌ساله (مادهٔ ۹ و تبصره) |
آیا سهام عدالت قابل فروش است؟
پاسخ کوتاه: آیین‌نامهٔ ۱۳۹۹ برای هر دو روش مسیر معامله را پیش‌بینی کرده بود و دارندگان روش مستقیم از ۱۰ خرداد ۱۳۹۹ مرحله‌ای فروختند. اما سپرده‌گذاری مرکزی در ۱۳ مهر ۱۴۰۴ نوشت: «در حال حاضر امکان فروش سهام عدالت وجود ندارد». این جمله بیش از یک سال پیش نوشته شده است؛ تا ۳ آبان ۱۴۰۵ در منابع رسمی که بررسی کردیم اعلام تازه‌ای دربارهٔ از سرگیری فروش ندیدیم، ولی نمی‌دانیم وضع در لحظهٔ خواندن شما همچنان برقرار است یا نه. تصمیم با شورای عالی بورس است و وضعیت روز را باید از سامانهٔ سهام عدالت و اطلاعیه‌های رسمی سپرده‌گذاری مرکزی پیگیری کرد. مسیر یک سفارش فروش از ثبت تا تسویه را در «سفارش در بورس چگونه اجرا می‌شود؟» توضیح داده‌ایم.
پاسخ به تاریخ سند بستگی دارد؛ جدول زیر چند مقطع را به ترتیب زمان کنار هم می‌گذارد و هر ردیف به سند یا اطلاعیهٔ خودش نسبت داده شده است.
| تاریخ | آنچه سند رسمی می‌گوید |
|---|---|
| ۳۰ اردیبهشت ۱۳۹۹ | دستورالعمل نحوهٔ دریافت و اجرای سفارش فروش سهام دارندگان سهام عدالت (شورای عالی بورس): بانک‌ها و مؤسسات مالی به نمایندگی از کارگزاران سفارش فروش دارندگان را می‌گیرند؛ در مرحلهٔ اول فروش ۳۰ درصد تعداد سهام ممکن است، بدون ایجاد پاره‌سهم |
| ۱ شهریور ۱۳۹۹ | اطلاعیهٔ سپرده‌گذاری مرکزی، به نقل از مدیرعامل: از ۱۰ خرداد امکان فروش فراهم شده و بخشی از دارندگان فروخته‌اند |
| ۲۰ اسفند ۱۳۹۹ | پرسش‌های متداول سازمان خصوصی‌سازی (آخرین به‌روزرسانی همین تاریخ)، برای روش مستقیم: فروش تا ۶۰ درصد پرتفوی از راه بانک عامل یا کارگزاری |
| ۱ اسفند ۱۴۰۰ | اطلاعیهٔ سپرده‌گذاری مرکزی، به نقل از سنا: نماد شرکت‌های استانی از روز اول اسفند متوقف شد تا سود سهامداران محاسبه و واریز شود |
| ۹ اسفند ۱۴۰۰ | مصوبهٔ شورای عالی بورس: بازگشایی نماد این شرکت‌ها پس از ارائهٔ مدل پیشنهادی بازنگری آیین‌نامهٔ آزادسازی به شورا تصویب و از سوی سازمان بورس ابلاغ می‌شود |
| ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۴ | رئیس وقت سازمان بورس، طبق گزارش پایگاه سپرده‌گذاری مرکزی: پس از برگزاری مجامع شرکت‌های استانی، مقدمات بازگشایی نمادها فراهم می‌شود |
| ۱۳ مهر ۱۴۰۴ | پاسخ سپرده‌گذاری مرکزی به ۶۰ پرسش: «در حال حاضر امکان فروش سهام عدالت وجود ندارد»؛ موضوع را از رسانه‌های رسمی پیگیری کنید |
| ۱۱ مهر ۱۴۰۵ | مدیر نظارت بر ناشران سازمان بورس، طبق گزارش سپرده‌گذاری مرکزی به نقل از سنا: مجامع شرکت‌های استانی برای پایان سال مالی ۱۴۰۲ در هفت استان، برای ۱۴۰۳ در هفت استان و برای ۱۴۰۴ تا آن زمان در پنج استان برگزار شده است |
یک نکتهٔ ایمنی هم در پرسش‌های متداول سامانهٔ سهام عدالت (بدون تاریخ) آمده است: برگه‌های کاغذی سهام عدالت «فاقد هرگونه ارزشی» هستند و سهامدار بودن را فقط سامانهٔ رسمی نشان می‌دهد. دربارهٔ سجام و کد بورسی در «بازار سرمایه ایران در اعداد» بیشتر بخوانید.
آیا ثبت‌نام جدید برای سهام عدالت وجود دارد؟
برای طرح توزیع سهام عدالت که ثبت‌نام آن تا پایان ۱۳۹۴ بود، نه. مشاور رئیس سازمان بورس در ۲ تیر ۱۴۰۲ (طبق گزارش پایگاه سپرده‌گذاری مرکزی) گفت ثبت‌نام جدیدی وجود ندارد. در پاسخ ۶۰ پرسش (۱۳ مهر ۱۴۰۴) آمده است ثبت‌نام مجدد «جاماندگان» (کسانی که مدارکشان در سال‌های ۱۳۸۵ و ۱۳۹۶ ناقص بوده) اعلام نشده و طرح آن باید به تصویب دولت برسد. جدا از این، تصمیم ۱۶ اسفند ۱۴۰۱ دربارهٔ «سهام عدالت جدید» برای افراد فاقد سهام عدالت تحت پوشش نهادهای حمایتی، بر پایهٔ قانون بودجهٔ ۱۴۰۱، در جدول تاریخچه آمده است.
سازمان خصوصی‌سازی در ۲۹ مهر ۱۴۰۲ اعلام کرد هر واگذاری سهام عدالت پس از تصویب سبد در هیئت وزیران و سازوکار در شورای عالی اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ انجام می‌شود و هر فراخوان ثبت‌نام یا واریز خارج از سایت‌های رسمی «جعلی و غیرقانونی» است.
چه نهادهایی سهام عدالت را اداره یا نظارت می‌کنند؟
| نهاد | نقش طبق سند |
|---|---|
| سازمان خصوصی‌سازی | واگذاری سهام به شرکت‌های استانی و اعلام فهرست نهایی دارندگان به سپرده‌گذاری مرکزی (مادهٔ ۳۶ قانون؛ مواد ۲ و ۳ آیین‌نامهٔ ۱۳۹۹) |
| سپرده‌گذاری مرکزی | انتقال سهام به دارندگان روش مستقیم و صدور گواهی الکترونیکی (آیین‌نامهٔ ۱۳۹۹)؛ سامانهٔ سهام عدالت را طبق پایگاه رسمی آن همین شرکت راه‌اندازی کرده، ولی مادهٔ ۱ آیین‌نامه آن را سامانه‌ای می‌داند که سازمان خصوصی‌سازی «طراحی و مدیریت» می‌کند |
| شورای عالی بورس | تصویب آیین‌نامهٔ آزادسازی و اصلاح‌های آن؛ موافقت با تشکیل کمیتهٔ عالی نظارت |
| کمیتهٔ عالی نظارت بر سهام عدالت | طبق دستورالعمل اجرایی آن: تدوین سیاست‌های کلی مدیریت سهام عدالت، ضوابط صلاحیت حرفه‌ای نمایندگان در هیئت مدیرهٔ شرکت‌های سرمایه‌پذیر و راهبرد مشارکت در مجامع آن‌ها. ترکیب کمیته در مصوبهٔ دیگری (قاعدهٔ ۶۱۴۲۲) تغییر کرده و آن مصوبه در ۲۵ خرداد و ۹ تیر ۱۴۰۵ اصلاح شده است |
| کانون شرکت‌های سرمایه‌گذاری سهام عدالت | طبق مادهٔ ۱۰ آیین‌نامهٔ ۱۳۹۹ حق رأی شرکت‌های استانی در شرکت‌های سرمایه‌پذیر را برای مدت تعیین‌شده اعمال می‌کند |
اگر دارندهٔ سهام عدالت هستید، وضعیت دارایی و اطلاعات هویتی و بانکی خود را فقط از نشانی‌های رسمی (سامانهٔ سهام عدالت و سجام) بررسی کنید.
منابع
- قانون و آیین‌نامه‌های توزیع: قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل ۴۴ (مواد ۳۴ تا ۳۸)؛ آیین‌نامهٔ ۱۳۸۷؛ تصویب‌نامه‌های هیئت وزیران ۱۱ آبان ۱۳۸۴، ۹ بهمن ۱۳۸۴ و ۲۱ آبان ۱۳۸۵؛ مصوبهٔ ۱۵ آبان ۱۳۹۵؛ مصوبهٔ ۱۶ اسفند ۱۴۰۱
- مقررات شورای عالی بورس و سازمان بورس در پایگاه قوانین و مقررات بازار سرمایه: آیین‌نامهٔ آزادسازی، دستورالعمل سفارش فروش، حق رأی و مجامع، بازگشایی نماد، کمیتهٔ عالی نظارت، دستورالعمل آن و ترکیب کمیته
- اطلاعیه‌های سپرده‌گذاری مرکزی: ۴ مرداد ۱۳۹۹، ۱ شهریور ۱۳۹۹، ۱۰ خرداد ۱۴۰۰، ۱ اسفند ۱۴۰۰، ۲ تیر ۱۴۰۲، ۲۹ مهر ۱۴۰۲، ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۴، ۱۳ مهر ۱۴۰۴ و ۱۱ مهر ۱۴۰۵
- پرسش‌های متداول سازمان خصوصی‌سازی (آخرین به‌روزرسانی ۲۰ اسفند ۱۳۹۹)؛ دربارهٔ سهام عدالت و پرسش‌های متداول در سامانهٔ سهام عدالت (بدون تاریخ)
همهٔ منبع‌ها در ۳ آبان ۱۴۰۵ خوانده شد. نام مقام‌ها و شرکت‌ها عمداً نیامده است.
